Raport Alpega, przygotowany we współpracy z analitykiem branżowym Adrianem Gonzalezem z Adelante SCM, pokazuje jednak, że przewoźnicy i załadowcy patrzą na tę transformację z różnych perspektyw. Europejskie badanie objęło 56 menedżerów po stronie załadowców oraz 239 przewoźników i operatorów logistycznych (LSP).
Ten sam transport – dwie perspektywy
Jednym z najważniejszych wniosków badania jest fakt, że przewoźnicy i załadowcy nie różnią się w ocenie kierunku zmian. Obie grupy widzą przyszłość transportu jako bardziej cyfrową, opartą na danych i współpracy. Różnią się jednak tym, gdzie widzą największą wartość tego procesu.Dla przewoźników kluczowym wyzwaniem pozostaje utrzymanie rentowności w coraz bardziej zmiennym środowisku. Dlatego najczęściej wskazywane kompetencje przyszłości to:
• optymalizacja cen, tras i decyzji dotyczących ładunków w celu zwiększenia rentowności – 53% wskazań,
• dostęp do informacji w czasie rzeczywistym oraz proaktywna komunikacja z załadowcami – 42%,
• wysoka produktywność floty i kierowców – 40%,
• zdolność szybkiego reagowania na zakłócenia i zmieniający się popyt – 40%,
• skuteczne wykorzystanie sztucznej inteligencji i zaawansowanej analityki – 35%.
To pokazuje, że przewoźnicy patrzą przede wszystkim przez pryzmat kontroli operacyjnej: jak lepiej wykorzystać zasoby, szybciej reagować i podejmować trafniejsze decyzje biznesowe.
Perspektywa załadowców jest inna. Dla nich transport nie kończy się na wykonaniu pojedynczego przewozu. Liczy się niezawodność całej sieci.
Aż 68% załadowców wskazało partnerską współpracę z przewoźnikami i partnerami logistycznymi jako jeden z najważniejszych czynników sukcesu w przyszłości.
Na kolejnych miejscach znalazły się:
• silna integracja i łączność w sieci partnerów – 66%,
• możliwość realizacji procesów transportowych w sposób przewidywalny i godny zaufania – 57%.
Dla przewoźnika najważniejsze pytanie często brzmi: „Jak wykonać transport szybciej, taniej i bardziej efektywnie?”
Załadowca natomiast pyta: „Czy mogę mieć pewność, że cały proces przebiegnie zgodnie z planem, a jeśli pojawi się problem – dowiem się o nim odpowiednio wcześnie?”
To pozornie niewielka różnica, ale właśnie ona definiuje przyszłe relacje między partnerami transportowymi.
Od wykonawcy przewozu do strategicznego partnera
Przez lata przewaga przewoźnika była budowana głównie wokół ceny, dostępności floty i możliwości realizacji zlecenia. Dziś te parametry nie są już wystarczające. Załadowcy potrzebują partnerów, którzy nie tylko przewiozą ładunek, ale pomogą zarządzać ryzykiem w całym procesie. Oznacza to zmianę roli przewoźnika: z wykonawcy pojedynczych operacji w aktywnego uczestnika sieci transportowej. Ta transformacja jest szczególnie widoczna w obszarze danych.Badanie ALPEGA pokazuje, że przewoźnicy są obecnie bardziej zaawansowani cyfrowo niż wielu załadowców:
• 65% przewoźników i LSP deklaruje wysoki poziom integracji z klientami i partnerami,
• 71% posiada w dużym stopniu standaryzowane i zautomatyzowane procesy transportowe.
Dla porównania:
• tylko 27% załadowców uważa się za dobrze lub bardzo dobrze zintegrowanych z partnerami zewnętrznymi,
• a 36% deklaruje wysoki lub znaczący poziom standaryzacji i automatyzacji procesów transportowych.
Paradoks polega jednak na tym, że większa dojrzałość operacyjna przewoźników nie zawsze przekłada się na pełne zaufanie klientów. Dlaczego? Ponieważ transport działa jak system naczyń połączonych. Nawet najlepiej zorganizowany przewoźnik potrzebuje aktualnych danych od innych uczestników procesu: informacji o oknach czasowych, zmianach w harmonogramach, priorytetach czy potencjalnych zakłóceniach.
Wyniki badania pokazują, że wiele wyzwań w transporcie to w gruncie rzeczy wyzwania związane z zaufaniem. Załadowcy często nie mają pełnej widoczności w swoich sieciach partnerów, a przewoźnicy i operatorzy logistyczni muszą działać w oparciu o niespójne informacje pochodzące z tych samych sieci. Budowanie zaufania wymaga lepszej wymiany informacji, większej transparentności oraz niezawodnej realizacji procesów w całej sieci. Jednocześnie rosnące zagrożenie oszustwami transportowymi sprawia, że weryfikacja partnerów i zaufane relacje biznesowe stają się ważniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. wskazuje Adrian Gonzalez, Prezes Adelante SCM i założyciel Talking Logistics.
To właśnie zaufanie staje się jednym z najważniejszych elementów przewagi konkurencyjnej. Nie chodzi już tylko o to, czy przewoźnik ma dostępny samochód. Chodzi o to, czy partner biznesowy może przewidzieć jego działanie, ufać jego danym i mieć pewność, że w sytuacji kryzysowej otrzyma informację, zanim problem wpłynie na cały łańcuch dostaw.
AI w transporcie – podstawa podejmowania lepszych decyzji
Sztuczna inteligencja jest jednym z najczęściej wymienianych tematów w dyskusji o przyszłości transportu. Algorytmy przewidujące opóźnienia, automatyczna optymalizacja tras, inteligentne rekomendacje przewoźników coraz częściej pojawiają się jako element cyfrowej strategii. Jednocześnie wyniki badania pokazują interesującą zależność: choć AI jest obecna w niemal każdej rozmowie o przyszłości branży, sama technologia nie jest jeszcze postrzegana jako główny czynnik przewagi.
Tylko:
• 29% załadowców,
• 35% przewoźników i operatorów logistycznych
uznało AI za jeden z najważniejszych elementów budowania przewagi konkurencyjnej w przyszłości.
Nie oznacza to jednak braku zainteresowania sztuczną inteligencją. Przeciwnie – pokazuje zmianę sposobu myślenia o tej technologii. AI przestaje być postrzegana jako cel sam w sobie. Staje się infrastrukturą wspierającą codzienne decyzje biznesowe.
Dla przewoźnika oznacza to między innymi możliwość:
• lepszego planowania wykorzystania floty,
• przewidywania potencjalnych zakłóceń,
• szybszego reagowania na zmiany popytu,
• wyboru najbardziej rentownych tras i ładunków,
• ograniczenia pustych przebiegów.
Jednak skuteczność AI zależy od jakości danych. Algorytm nie stworzy wartościowej rekomendacji, jeśli bazuje na niepełnych, nieaktualnych lub niespójnych informacjach. W transporcie najcenniejsze dane powstają każdego dnia podczas realizacji operacji: czy przewoźnik pojawił się na czas, czy kierowca otrzymał właściwe informacje, jak szybko rozwiązano problem, czy dostawa została wykonana zgodnie z ustaleniami. To właśnie te dane budują cyfrowy obraz wiarygodności partnera.
Zaufanie w transporcie buduje się transakcja po transakcji. Najcenniejsze informacje pochodzą z obserwacji rzeczywistych zachowań partnerów na dużą skalę: który przewoźnik pojawia się na czas, który proaktywnie komunikuje problemy i który konsekwentnie realizuje zlecenia pod presją czasu. To właśnie widzi nasza sieć każdego dnia w tysiącach relacji biznesowych. A kiedy połączymy te informacje z możliwościami sztucznej inteligencji, otrzymujemy rekomendacje, którym użytkownicy mogą naprawdę zaufać i na ich podstawie podejmować decyzje. podkreśla Daniel Cohen, CEO Alpega Group
Dla przewoźników oznacza to ważną zmianę: dane operacyjne przestają być wyłącznie narzędziem raportowania. Stają się aktywem biznesowym. Firma, która potrafi udokumentować swoją niezawodność, terminowość i jakość komunikacji, zyskuje przewagę w negocjacjach i budowaniu długoterminowych relacji.
Bezpieczeństwo i zaufanie – kompetencje przyszłości w transporcie
W świecie rosnącej niepewności bezpieczeństwo transportu przestaje być wyłącznie kwestią ochrony ładunku. Coraz częściej oznacza również bezpieczeństwo informacji, wiarygodność partnerów i przewidywalność całego procesu.To szczególnie ważne w czasie, gdy branża mierzy się z rosnącym zagrożeniem oszustwami transportowymi, kradzieżami towarów i podszywaniem się pod legalnie działające firmy.
Dlatego jednym z najważniejszych wyzwań przyszłości będzie budowanie zaufanych sieci partnerów.
Badanie pokazuje, że zarówno przewoźnicy, jak i załadowcy dostrzegają tę potrzebę. Respondenci wskazali trzy najważniejsze elementy budowania zaufania w sieciach transportowych:
• widoczność operacji w czasie rzeczywistym – 64%,
• konsekwentna i niezawodna realizacja usług – 64%,
• transparentna komunikacja – 63%.
To obszary, w których przewoźnicy mogą szczególnie mocno budować swoją przewagę.
Dla załadowcy dobry przewoźnik to dziś nie tylko firma posiadająca odpowiednią flotę. To partner, który:
• informuje o ryzyku zanim pojawi się problem,
• dostarcza wiarygodne dane,
• przestrzega ustaleń,
• potrafi działać stabilnie nawet w trudnych warunkach rynkowych.
Jednocześnie przewoźnicy również wskazują na bariery, które utrudniają im osiąganie tego poziomu współpracy.
Największe wyzwania wskazane przez przewoźników i LSP to:• zmienność rynkowa – 40%,
• niespójne informacje otrzymywane od załadowców i partnerów – 27%,
• zbyt duża liczba interesariuszy zaangażowanych w proces decyzyjny – 24%,
• konieczność równoważenia jakości obsługi, kosztów i wykorzystania zasobów – 23%.
To pokazuje, że problem nie leży po jednej stronie rynku. Załadowcy potrzebują większej widoczności i pewności. Przewoźnicy potrzebują lepszej jakości danych i sprawniejszej komunikacji.
Obie strony potrzebują tego samego: bardziej przewidywalnego środowiska współpracy.
5 pytań, które będąc przewoźnikiem warto zadać swojej firmie
Transformacja transportu nie oznacza, że każda firma musi natychmiast wdrażać zaawansowane rozwiązania technologiczne czy inwestować w rozbudowane systemy analityczne. Pierwszym krokiem jest ocena własnej gotowości.
Przewoźnicy, którzy chcą budować przewagę w kolejnych latach, mogą odpowiedzieć sobie na kilka kluczowych pytań:
1. Czy nasi klienci mają pełną widoczność realizowanych przewozów?
Informacja o statusie transportu przestaje być dodatkiem. Dla załadowców staje się jednym z podstawowych elementów oceny jakości współpracy. Czy klient wie, gdzie znajduje się przesyłka? Czy otrzymuje informację o potencjalnych opóźnieniach zanim wpłyną one na jego operacje? Proaktywna komunikacja może być dziś większą przewagą niż sama szybkość realizacji.2. Czy wykorzystujemy dane z naszych operacji do podejmowania lepszych decyzji?
Każdy przewóz generuje informacje: o terminowości, kosztach, wykorzystaniu floty, czasie postoju czy jakości współpracy z partnerami. Pytanie brzmi: czy te dane tylko zapisujemy, czy faktycznie wykorzystujemy je do poprawy biznesu? Firmy, które potrafią zamienić dane operacyjne w wiedzę, będą lepiej przygotowane do wykorzystania AI i automatyzacji.3. Czy jesteśmy postrzegani jako bezpieczny i przewidywalny partner?
Cena nadal pozostaje ważnym elementem wyboru przewoźnika, ale coraz częściej nie jest jedynym kryterium. Załadowcy chcą współpracować z firmami, które mają potwierdzoną historię realizacji, przestrzegają procedur i potrafią reagować w sytuacjach kryzysowych. W świecie rosnącego ryzyka transportowego wiarygodność staje się jednym z najcenniejszych aktywów.4. Czy nasze procesy są przygotowane na współpracę cyfrową?
Przyszłość transportu będzie opierać się na połączeniu systemów, automatycznej wymianie danych i szybszym przepływie informacji. Czy firma jest gotowa na integrację z systemami klientów? Czy dane są dostępne w jednym miejscu? Czy procesy zależą od pojedynczych osób, czy działają według powtarzalnych standardów? Cyfryzacja nie zastępuje doświadczenia przewoźnika. Pomaga wykorzystać je na większą skalę.5. Czy AI traktujemy jako narzędzie biznesowe, a nie modny trend?
Największą wartość sztuczna inteligencja przyniesie firmom, które wiedzą, jakie problemy chcą rozwiązać. AI może pomóc przewoźnikom lepiej planować trasy, przewidywać ryzyko, optymalizować wykorzystanie floty czy szybciej reagować na zmiany rynku. Ale tylko wtedy, gdy podstawą są dobre dane i dobrze zaprojektowane procesy.________________________________________
Przewoźnik przyszłości nie będzie wygrywał wyłącznie liczbą pojazdów ani najniższą ceną. Wygra ten, kto stanie się najbardziej przewidywalnym, transparentnym i godnym zaufania partnerem w całej sieci transportowej.
Pełen raport znajdziesz na stronie Alpega, dostawcy Teleroute:
